Menu

Wirtualna elektrownia - jak zwiększa ROI farm fotowoltaicznych?

Obecnie zyski z wygranych aukcji OZE są historycznie niskie. Jak wirtualne elektrownie mogą zwiększyć ROI farmy fotowoltaicznej?

Opublikowane przez Dawid Kaczmarczyk

Ostatnia edycja: 28/07/2021

Czas lektury: 7 min

Ten artykuł jest przygotowany z myślą o właścicielach dużych elektrowni fotowoltaicznych. Jeśli szukasz informacji, jak agregator może pomóc Twojej przydomowej instalacji fotowoltaicznej, zajrzyj do tego artykułu.

Najważniejsze informacje:

Jakie usługi oferują VPP dla farmy fotowoltaicznej?

Wirtualna elektrownia (VPP -Virtual Power Plant) może pośredniczyć w sprzedaży energii z farmy pv na TGE, biorąc na siebie ryzyko bilansowania. Mogą też odkupić od Ciebie prąd w ramach umowy PPA. Mogą pośredniczyć w wirtualnej sprzedaży energii między Twoją farmą, a odbiorcą energii z drugiego końca Polski. Mogą handlować gwarancjami pochodzenia oraz zarządzać rozliczeniami z Zarządcą Rozliczeń S.A. Ich produkty mogą pomóc Ci lepiej przewidywać i sterować Twoją produkcją.

Jaki model biznesowy jest teraz szczególnie opłacalny dla inwestorów?

Właściciel farmy fotowoltaicznej może część swojej energii sprzedać w ramach aukcji OZE, a część na Towarowej Giełdzie Energii. Dzięki temu inwestor ma z jednej strony stałe i pewne źródło zarobku na następne 15 lat, a z drugiej strony może poprawić ROI, sprzedając energię po wyższej cenie na rynku energii.

Wirtualna elektrownia może obsłużyć taki model biznesowy, biorąc też odpowiedzialność za ewentualne koszty niezbilansowania.

Oferty od wirtualnych elektrowni

Jeśli chcesz zwiększyć ROI swojej inwestycji poprzez współpracę z wirtualnymi elektrowniami, napisz do nas. Skontaktujemy Cię z przodującymi graczami na rynku.

Wirtualna elektrownia może sprzedawać Twój prąd na TGE

Po podpisaniu umowy z VPP, mogą oni sprzedawać Twoją energię na TGE (Towarowej Giełdzie Energii). To model biznesowy, który oferuje właścicielowi najwyższe zyski, ale też stwarza problemy z uzyskaniem finansowania, bo brakuje tu umowy na kilkanaście lat, gwarantującej konkretne zyski, a inwestor bierze ryzyko na siebie.

Jak to działa?

Giełda dnia następnego i prognozowanie

Z większością towarów (węgiel, ropa naftowa) jest tak, że jeśli produkcja towaru jest za duża, a kupujących jest zbyt mało, to można ten towar gdzieś zeskładować. Żaden problem.

Z energią elektryczną się tak nie da. Stąd energia elektryczna jako towar ma tę cechę, że trzeba ją zużyć w momencie produkcji. Inaczej sieć ulega zakłóceniom.

Dodajmy, że popyt i podaż energii nie daje się perfekcyjnie przewidzieć, bo popyt zależy od wszystkich uczestników sieci, a podaż zależy od pogody, awarii i mnóstwa innych czynników.

Jak więc wygląda sprzedaż energii mimo tych znaków zapytania?

Otóż zasadnicza sprzedaż odbywa się z jednodniowym wyprzedzeniem na rynku dnia następnego. Zakłada się, że wytwórcy mogą w miarę dokładnie określić, ile prądu będą w stanie dostarczyć w ciągu każdej z najbliższych 24 godzin, a następnie zaofertować cenę jej sprzedaży, celem jej akceptacji.

Notowania tej giełdy odbywają się codziennie, a ceny na następny dzień ustalane są o 10:30. Jednolitą cenę ustala się na podstawie ilości zleceń sprzedaży i zleceń kupna. Im wyższy popyt i im niższa podaż, tym cena naturalnie wyższa. Tę sesję zwie się Fixing I.

Po oddaniu farmy fotowoltaicznej do użytku jej koszty utrzymania są bardzo niskie, stąd farmy fotowoltaiczne są w stanie zaoferować dużo niższą cenę niż elektrownie konwencjonalne.

Problem polega tylko na tym, żeby właściwie przewidzieć, ile energii będzie można sprzedać. Nie zawsze da się to zrobić, stąd potrzeba bilansowania. Na czym polega?

Historyczna różnica TGeBase vs. Aukcje OZE

Po pierwsze, bo w wyniku wzrostu konkurencji i spadku cen referencyjnych inwestorzy muszą zaoferować coraz niższe ceny, żeby wygrać aukcję. Po drugie rynkowe ceny sprzedaży energii TGeBase są wyższe, niż kiedykolwiek. To historycznie wysokie ceny i zapewne nieco spadną, jednak zarówno prognozy, jak i trendy wskazują, że powinny utrzymać się na wysokim poziomie.

Porównanie cen sprzedaży z giełdy z dnia następnego z czerwca z wygranymi cenami z aukcji OZE.

Szalonie wysokie ceny sprzedaży z giełdy dnia następnego z czerwca 2021 i najniższe w historii ceny wygranych aukcji OZE.

Bilansowanie i giełda dnia bieżącego

Produkcja energii elektrycznej z farmy fotowoltaicznej w danym dniu zależy w dużej mierze od pogody. A wiadomo jak to czasami jest z pogodą.

Jeśli farma fotowoltaiczna produkuje mniej energii, niż prognozowano poprzedniego dnia, to bilansujący musi ją dokupić od kogoś innego, żeby wywiązać się z zobowiązań. Dokona tego na rynku energii dnia bieżącego. Jeśli tego nie zrobi, będzie musiał zapłacić karę.

Podobnie, jeśli farma fotowoltaiczna wyprodukuje więcej energii, niż przewidywano, może spróbować ją sprzedać na tej giełdzie. Jeśli nie uda mu się jej sprzedać, powinien móc w jakiś sposób ograniczyć produkcję prądu, inaczej poniesie koszty niezbilansowania energii, nakładane przez OSP.

Transakcje dotyczą bloków 15-minutowych i można zawierać na 30 minut przed terminem realizacji, co zapewnia sporą elastyczność.

Ceny na rynku bieżącym mogą być dużo wyższe od cen na rynku dnia następnego. Wszystko to sprawia, że prawidłowe prognozowanie i bilansowanie to podstawa oferty wirtualnej elektrowni.

W celu ograniczania ryzyka radzimy zawrzeć z VPP tylko taką umowę, która przerzuca na VPP odpowiedzialność za bilansowanie. W końcu jeśli ich praca polega na prognozowaniu i elastycznym działaniu, to rozsądne, żeby brali też na siebie ewentualne skutki ich błędnych prognoz.

Jednak w tym modelu biznesowym to wciąż inwestor bierze na siebie ryzyko związane ze zmianami cen. Poza tym problemem jest brak zabezpieczenia finansowego. Istnieją bezpieczniejsze rozwiązania.

VPP pośredniczy w sprzedaży energii na TGE

Zalety

  • Najwyższe zyski

Wady

  • Ryzyko
  • Problem z zabezpieczeniem finansowym

Model typu aukcje + sprzedaż na TGE

Inwestor może wziąć udział w aukcji OZE, ale zadeklarować na niej niższą produkcję, niż instalacja będzie w stanie wygenerować. Nadmiarową produkcję mogą następnie sprzedać na TGE, z pomocą wirtualnej elektrowni, na przykład na zasadach opisanych powyżej.

W ten sposób właściciel zyskuje trwałe i pewne źródło dochodu - dzięki czemu łatwiej uzyskać kredyt bankowy - a z drugiej strony zyskuje źródło dodatkowych zysków.

Dodajmy, że nawet jeśli inwestor wygrał aukcję i tak musi znaleźć podmiot bilansujący oraz rozliczający go z Zarządcą Rozliczeń S.A., co najłatwiej rozwiązać współpracując z VPP.

Wydaje się, że to w tym momencie optymalne rozwiązanie. Ze względu na ciągły spadek cen referencyjnych powinno opłacać się jeszcze przez najbliższe 3-4 lata.

Model aukcje oze + sprzedaż energii na TGE

Zalety

  • Aukcje zapewniają zabezpieczenie finansowe
  • VPP zapewnia dodatkowe zyski

Wady

  • Ciężko coś wskazać

VPP może odkupić od Ciebie energię po cenie stałej w ramach PPA

Jeśli nie wygrałeś aukcji i nie jesteś gotowy przyjąć ryzyka sprzedaży energii na giełdzie, wirtualna elektrownia może zaproponować Ci kontrakt na zakup energii po cenie stałej.

W porównaniu z aukcjami energii takie kontrakty są krótsze. Nie zawiera się ich na 15 lat, a zazwyczaj na 5, może 10. Wynika to z tego, że Państwo ma dużo większe zaplecze finansowe niż jakiekolwiek przedsiębiorstwo.

Jeśli twoja oferta na aukcji została odrzucona, gdyż była za wysoka, możesz otrzymać podobną cenę w ramach umowy PPA.

VPP odkupuje energię po cenie stałej

Zalety

  • Nie musisz wygrywać aukcji
  • Daje zabezpieczenie finansowe

Wady

  • Nie tak zyskowne jak TGE
  • Nie tak stabilne jak aukcje

Wirtualne elektrownie w Polsce - wybór

Czym kierować się przy wyborze wirtualnej elektrowni? Weź pod uwagę:

  • Czy oferują system rozliczeń, który Ci odpowiada:
    • długość kontraktu
    • system cenowy
    • kto jest odpowiedzialny za bilansowanie
  • Ich doświadczenie na rynku:
    • polskim
    • zagranicznym
  • Ich zaawansowanie techniczne:
    • sztuczna inteligencja
    • sterowniki umożliwiające kontrolę nad instalacją
    • dokładność prognoz

Oferty od wirtualnych elektrowni

Jeśli chcesz zwiększyć ROI swojej inwestycji poprzez współpracę z wirtualnymi elektrowniami, napisz do nas. Skontaktujemy Cię z przodującymi graczami na rynku.

Służymy naszym doświadczeniem w wyborze dobrej wirtualnej elektrowni.

Źródła:

  1. Raport Miesięczny TGE z czerwca 2021
  2. Informacja Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki Nr 37/2021 w sprawie ogłoszenia wyników Aukcji Zwykłej Nr AZ/7/2021
  3. Informacja Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki Nr 38/2021 w sprawie ogłoszenia wyników Aukcji Zwykłej Nr AZ/8/2021

Powiązane artykuły, które mogą Ci się spodobać

Czas lektury 17 min

Czytaj dalej arrow